Ornicus Orca

Biologia gatunku

ewolucja delfinów

Przystosowanie waleni do życia w wodzie ma charakter wtórny. Ich "powrót" do wody nastąpił prawdopodobnie w eocenie. Najstarszy znany przodek waleni chodził sprawnie po lądzie i był owłosionym, kopytnym mięsożercą. W eocenie jego następcy, o bardziej krępym ciele i cięższej głowie, zaczęli prowadzić ziemnowodny tryb życia. W ślad za zmianami środowiska walenie w ciągu 10 milionów lat przystosowały swą budowę i zachowania do życia w morzu. Czaszka największego z żyjących wielorybów, płetwala błękitnego, nie zmieściłaby się w większości dużych pokojów w naszych mieszkaniach. Tymczasem czaszka pierwszego ze znanych prawaleni - Pakicetusa, była wielkości czaszki kojota.

Pakicetus żył 50 Ma (Mega annum - łac. milionów lat temu) na terenach Pakistanu i był ziemnowodnym, podobnym do wydry stworzeniem. Z biegiem czasu prawalenie rosły i zmieniały się. Kolejnym wczesnym prawaleniem był Ambulocetus. Żył on 49 Ma i był stworzeniem przypominającym włochatego krokodyla, czającym się na ofiarę. 45 Ma żył Procetus, a trochę przed nim, bo 46,5 Ma pojawił się Rodhocetus. Miały one skarlałe kończyny dolne, nie były pokryte futrem, ale nadal miały szyję. 43-46 Ma żył Kutchicetus - stosunkowo mały stwór, mniejszy od Rodhocetus'a. Miał długi ogon i paradoksalnie bardziej owłosione ciało niż jego przodek. 37 Ma istniało podobniejsze do dzisiejszych waleni stworzenie, zwane Durodonem. Od współczesnych nam wielorybów różniły go jednak obecność przednich i tylnych kończyn, a także to, że miał szyję i nozdrza umieszczone w połowie odległości między końcem szczęki, a czubkiem głowy.

W tych samych czasach co Durodon żył drugi waleń - Basilosaurus. Skamieniałości bazylozaura powszechnie znajdowane były już w XIX wieku w Luizjanie i Alabamie przez okolicznych mieszkańców, którzy wykorzystywali je m.in. jako meble. Dr Richard Harlan po przebadaniu szczątków zwierzęcia stwierdził, że należały do 45 metrowego gada. Jednakże Sir Richard Owen po przestudiowaniu kręgosłupa, fragmentów żuchwy, kończyn oraz świeżo odkrytych żeber, słusznie stwierdził, że są to skamieniałości ssaka. Zaproponował zatem nazwę Zeuglodon cetoides, która mimo że bardziej adekwatna, dziś jest mniej popularna. Słowo "zeuglodon" odnosi się do kształtu zębów zwierzęcia, posiadającego 2 korzenie, typowego dla współczesnych ssaków morskich. Basilosaurus był zwierzęciem dużym, mierzącym przeciętnie 18 m długości, maksymalnie 25 m.

ewolucja delfinów c.d.

Między 24 a 26 Ma pływał w morzach stwór o nazwie Aetiocetus. Miał już pierwsze zaczątki fiszbinów, nozdrza umieszczone w odpowiednim dla wielorybów miejscu, a co najważniejsze, nie miał dolnych kończyn. Był pierwszym prawdziwym wielorybem. 15 Ma żyło stworzenie bardzo podobne do dzisiejszych płetwali, znane nam jako Cetotherium. Był to pierwszy, prawdziwy przedstawiciel podrzędu Mysticeti, podobny do swych potomków tak, że niektórzy mogliby go pomylić z dzisiejszymi waleniami. Pierwsi przedstawiciele Odonceti żyli ok. 18 Ma. Należały do nich zwierzęta takie jak Squalodon i Kentriodon. To u squalodona, żyjącego 16 Ma, po raz pierwszy wystąpiła umiejętność echolokacji, tak znanej wszystkim cechy delfinów.

Kentriodon, który żył 15 Ma był klasycznym przykładem tego, jak powinien wyglądać delfin. Lecz nie wszystkie wymarłe delfiny były podobne do tych dzisiejszych. Odobenocetops był morsopodobnym stworem żywiącym się małżami. Żył 5 Ma, w pliocenie. Żyjące później walenie były już bardzo podobne do tych dzisiejszych.

ewolucja orek

Orcinus orca to jeden z wielu gatunków w rodzaju Orcinus. Został opisany przez Linnaeus'a w 1758r i umieszczony w bazie danych "Systema naturae" Taksonomiści z całego świata uważają, że Orcinus jest jednym z najstarszych i najbardziej prymitywnych gatunków delfinów, a wiek ich wykształcenia datuje się aż na 5 Ma. Obecnie gatunek Orcinus dzieli się na pięć podgatunków wliczając w to rasy oraz odmienne populacje. Szacuje się, że gatunek będzie podzielony w ciągu najbliższych kilku lat.

dyfomorfizm płciowy

Różnice w wyglądzie poszczególnych płci orek są wyraźne. Polegają one głównie na wielkości ciała oraz kształcie i wielkości płetw, które u samców są znacznie większe niż u samic. U nowo narodzonych orek można łatwo określić płeć poprzez kształt plamek w okolicach genitalnych. U samic występują 2 dodatkowe czarne plamki po bokach (sutki), a u samców bruzda kryjąca penis jest znacznie dłuższa.

Typy orek

Podgatunek Orcinus orca był opisywany jako duży delfin, zamieszkujący wody całego globu i żywiący się zarówno ssakami morskimi jak i rybami. W latach 70 i 80 XXw. badacze z zachodnich wybrzeży Kanady i Stanów zjednoczonych doszli do porozumienia i podzielili liczną populacje orek zamieszkującą Pacyfik oraz Atlantyk na trzy podstawowe typy. Pierwszą grupą były Orki osiadłe (Resident Killer whales). Zamieszkiwały one licznie wybrzeża Waszyngtonu, okresowo migrując całymi grupami do Kolumbii Brytyjskiej za stadami łososi, które stanowią ich główne pożywienie. Drugą, odmienną behawioralnie grupą są Orki wędrujące (Transient Killer whales). Ich stada składały się z kilku osobników (2-5), które w odróżnieniu od poprzednich różniły się nieco wyglądem i stylem życia. Preferowały one dalekie migracje i żywiły się głównie fokami i uchatkami. Ich stada spotykane są w wodach całego świata.

Kolejną grupą, odkrytą w latach 90-tych były Orki otwartych wód oceanicznych (Offshore Killer whales). Ten typ jest jednym z najsłabiej poznanych waleni. Preferuje on dalekomorskie środowisko. Orki te podróżują w dużych grupach składających się nawet z 60 zwierząt. Są praktycznie wszystkożerne włączając w to ławice śledzi, rekiny i największe wieloryby.

Liczebność populacji gatunku

Orki są tuż po ludziach najszerzej rozprzestrzenionym gatunkiem na Ziemi. Zwierzęta te żyją we wszystkich oceanach , jednak najczęściej spotykane są na Antarktydzie, w północnej Japonii, w Islandii, Norwegii , na Alasce i na zachodnim wybrzeżu Ameryki Północnej. Orki zamieszkują zarówno strefę przybrzeżną jak i wody otwartego oceanu, jednak zdecydowanie najczęściej występują w miejscach gdzie głębokość wody nie przekracza 200 metrów. W chłodnych wodach zasięg występowania tych zwierząt ograniczony jest przez sezonowe pojawianie się kry. Główne skupiska występowania tych zwierząt są położone u zachodnich wybrzeży Kanady i Stanów Zjednoczonych, zwłaszcza w okolicach Vancouver, Kolumbii Brytyjskiej oraz Waszyngtonu. Kolejna liczna populacja występuje w okolicach Islandii i u wybrzeży Norwegii wliczając w to obszar podbiegunowy. Wędrujące stada są często spotykane w wodach stanowych Japonii, Rosji i Argentyny.

Ze względu na bardzo szerokie występowanie gatunku określenie liczebności tych zwierząt przysparza dużych kłopotów. Dodatkowym utrudnieniem jest tutaj migracja niektórych grup orek . Mimo to udało się oszacować przypuszczalną liczbę tych zwierząt w poszczególnych rejonach:

Wschodni Pacyfik (~1500 sztuk)

- 850 osobników w okolicach Alaski
~250 Orek wędrujących
~250 Orek oceanicznych
~300 Orek osiadłych (~200 Northern Community, ~100 Southern Community)
~120 osobników w okolicach Wyspy Królowej Charlotty
~190 sztuk u wybrzeży Kalifornii
~70 sztuk na zachodnim wybrzeżu Meksyku

Północny Atlantyk (~9700 sztuk)

- 3100 osobników w rejonie morza Barentsa i wybrzeży Norweskich
~6600 sztuk w okolicach Islandii
~1200 osobników u wybrzeży Japonii
~800 orek w wodach Antarktydy

Subscription Request Successfully placed!

Your Message successfully sent!